Nieuwe inrichting voor Donk biedt recreatie, natuurversterking en waterbuffering

Gepubliceerd op maandag 8 juli 2024 8.37 u.
De actieve Sibelco-zandgroeve Donk (aan de Gravenstraat tegenover Tabloo) onderging een grondige metamorfose.

Door de bouw van een regelbare stuw wordt de groeve een KlimaatPlas waar water gebufferd kan worden voor droge periodes. Ook werd er een uitkijkheuvel en een nieuw wandelpad aangelegd. De nieuwe inrichting versterkt ook de natuurontwikkeling en de biodiversiteit door het aantrekken van wilde bestuivers.

KlimaatPlas

Begin juni begon in opdracht van VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek) de bouw van een regelbare stuw bij de overloop van Donk bij Tom Tom Ijs. Hiermee wordt het mogelijk om het water, dat nu continu uit de groeve Donk naar de Witte Nete stroomt, vast te houden en te bufferen voor gebruik tijdens droge periodes. Deze realisatie is onderdeel van de demoruimte KlimaatPlassen binnen het Blue Deal project Vlaanderen WaterProof, waarin VITO, Sibelco, de gouverneur van de provincie Antwerpen, Pidpa, de Vlaamse Overheid en andere partners samenwerken om slimme oplossingen te vinden voor waterbuffering in onze regio.

De stuw maakt het mogelijk om tot 150.000 m³ water (het jaarlijkse drinkwaterverbruik van ruim 2.000 gezinnen) te bufferen. Daarnaast biedt het de mogelijkheid om het dagelijkse overloopdebiet van ongeveer 10.000 m³ (het dagelijks gebruik van meer dan 50.000 gezinnen) in te zetten als alternatieve waterbron wanneer dit niet nodig is als voeding voor de Witte Nete.

Verder wordt momenteel onderzocht of het gebufferde water in de toekomst kan worden gebruikt als substitutie voor grondwaterwinningen in de landbouwsector.

Nieuwe landschappelijke inrichting voor de Sibelco groeve

De west- en noordzijde van groeve worden Donk opengesteld voor de natuurminnende wandelaar. In deze groeve, die reeds meer dan een eeuw in exploitatie is voor de winning van hoogwaardig kwartszand, werden de voorbije jaren immers grote inspanningen gedaan voor landschapsinrichting en natuurontwikkeling.

Langs de westzijde werden droge heideterreinen aangelegd. Via de lopende aanvulling van de plas met zuivere gronden zullen in de toekomst ook uitgestrekte rietmoerassen ontwikkelen. In de noordwesthoek werden een avontuurlijk pad op hoogte en een uitkijkheuvel aangelegd.

De bermen werden beplant met Gaspeldoorn. Een inheemse struik en typische pionier op zandgronden. Eenmaal deze Gaspeldoorns uitgegroeid zullen zijn, zullen ze bijna jaarrond een kleurspektakel vormen met hun mooie gele bloemen. De Gaspeldoorn biedt ook een rijke nectarbron voor bijen en vlinders. Sibelco is dan ook partner in de “Green Deal Wilde Bestuivers en Ontginners”.

Wandelpad en mountainbikeroute

Het wandelpad in de groeve Donk werd opgenomen in het wandelknooppuntennetwerk van de provincie. Het wandelpad langsheen de groeve, het wandelpad op hoogte en het uitkijkpunt maken de groeve beleefbaar. Het uitkijkpunt biedt een mooi zicht op de vele watervogels die jaarrond vertoeven op de groeveplas. Via een nieuw aangelegd brugje over de Witte Nete kan je de meanderende rivier in zijn volle glorie beleven. Het nieuwe wandelpad takt ook aan op het reeds bestaande wandelknooppuntennetwerk en vervangt het voormalige pad dat langs de verharde Boeretangsedreef liep.

Langs de groeve loopt ook een mountainbikeroute. Het gebied werd optimaal ingericht om wandel- en mountainbikeroute van elkaar te scheiden.